مقدمه

بازار فرابورس یکی از ابزارهای مالی حیاتی در نظام اقتصادی کشورها است که به ویژه در سال‌های اخیر در ایران توجه بیشتری را جلب کرده است. این بازار به عنوان یک پلتفرم برای معامله اوراق بهادار، به شرکت‌ها و سرمایه‌گذاران این امکان را می‌دهد تا با هزینه‌های پایین‌تر و سهولت بیشتر به جذب و تأمین مالی بپردازند. به طور خاص، بازار فرابورس به شرکت‌هایی که نمی‌توانند به دلیل عدم تطابق با الزامات بورس، وارد بازار بورس شوند، کمک می‌کند تا بتوانند به منابع مالی لازم برای رشد و توسعه خود دسترسی پیدا کنند.

بازار فرابورس در مقایسه با بازار بورس دارای ویژگی‌های خاصی است. به عنوان مثال، عدم نیاز به رعایت الزامات پیچیده و طولانی برای پذیرش در این بازار، یکی از مزایای آن محسوب می‌شود. این بازار به شرکت‌ها این امکان را می‌دهد که با ارائه اطلاعات شفاف و ایجاد اعتماد در میان سرمایه‌گذاران، به راحتی سرمایه لازم را جمع‌آوری کنند. این ویژگی به خصوص برای شرکت‌های کوچک و متوسط که به دنبال تأمین مالی برای پروژه‌های خود هستند، بسیار ارزشمند است.

علاوه بر این، بازار فرابورس به سرمایه‌گذاران این امکان را می‌دهد که با سرمایه‌گذاری در اوراق بهادار مختلف، ریسک‌های خود را توزیع کنند و به این ترتیب، پتانسیل کسب سود بیشتری را نیز تجربه کنند. با این حال، بازار فرابورس به دلیل نوسانات قیمتی و عدم شفافیت ممکن است برای برخی از سرمایه‌گذاران ریسک‌پذیر، چالش‌هایی ایجاد کند.

در این مقاله، به بررسی عمیق‌تر بازار فرابورس، مزایا و معایب آن، آمار و ارقام مرتبط، و همچنین نقش آن در اقتصاد کشور خواهیم پرداخت تا تصویری جامع از این بازار را به خوانندگان ارائه دهیم.

تعریف بازار فرابورس

بازار فرابورس به مجموعه‌ای از بازارهای مالی اطلاق می‌شود که در آن اوراق بهادار، از جمله سهام، اوراق قرضه، و دیگر ابزارهای مالی، خارج از بازار بورس معامله می‌شوند. در این بازار، خریداران و فروشندگان به‌طور مستقیم و بدون واسطه با یکدیگر معامله می‌کنند. این نوع بازار معمولاً برای شرکت‌هایی که به دلایل مختلف نمی‌توانند به بورس ورود پیدا کنند، انتخاب مناسبی است. به عنوان مثال، شرکت‌های کوچک‌تری که به دنبال جذب سرمایه برای رشد و توسعه خود هستند، می‌توانند با ورود به بازار فرابورس به راحتی سرمایه‌گذاران را جذب کنند.

مزایای بازار فرابورس

بازار فرابورس به عنوان یک پلتفرم مهم مالی، دارای مزایای متعددی است که آن را از بازار بورس متمایز می‌کند. یکی از اصلی‌ترین مزایا، هزینه‌های پایین‌تر برای شرکت‌ها است. این بازار نیاز به رعایت الزامات پیچیده‌ای ندارد و به همین دلیل، شرکت‌های کوچک و متوسط می‌توانند به راحتی وارد این بازار شوند و بدون پرداخت هزینه‌های سنگین پذیرش، به تأمین مالی بپردازند.

علاوه بر این، فرآیند جذب سرمایه در بازار فرابورس سریع‌تر و ساده‌تر است. شرکت‌ها می‌توانند با ارائه اطلاعات شفاف و به‌روز، اعتماد سرمایه‌گذاران را جلب کرده و به سرعت سرمایه لازم را جمع‌آوری کنند. این ویژگی به خصوص در شرایط اقتصادی نامناسب، می‌تواند به شرکت‌ها کمک کند تا به فعالیت‌های خود ادامه دهند.

همچنین، بازار فرابورس به سرمایه‌گذاران این امکان را می‌دهد که با تنوع بیشتری در سبد سرمایه‌گذاری‌های خود مواجه شوند. آن‌ها می‌توانند با سرمایه‌گذاری در شرکت‌های مختلف و ابزارهای مالی متعدد، ریسک‌های خود را کاهش دهند و به این ترتیب، شانس کسب سود بیشتری را تجربه کنند. در نهایت، انعطاف‌پذیری این بازار به شرکت‌ها و سرمایه‌گذاران اجازه می‌دهد که به سرعت به تغییرات بازار پاسخ دهند.

معایب بازار فرابورس

نقش بازار فرابورس در اقتصاد کشور

آمار و ارقام بازار فرابورس

بر اساس آمارهای موجود، تعداد شرکت‌های پذیرفته شده در بازار فرابورس ایران در سال ۱۴۰۲ به بیش از ۱۱۰۰ شرکت رسید. این آمار نشان‌دهنده رشد قابل توجه این بازار نسبت به سال‌های گذشته است. به عنوان مثال، در سال ۱۳۹۰ تعداد شرکت‌های فعال در این بازار حدود ۱۰۰ شرکت بود که نشان‌دهنده افزایش چشمگیر علاقه به این بازار است. همچنین، حجم معاملات در OTC نیز در سال ۱۴۰۱ به بیش از ۲۵۰ هزار میلیارد تومان رسید که نشان‌دهنده رونق فعالیت‌ها در این بخش است.

سوالات متداول

1. بازار فرابورس چیست و چه تفاوتی با بازار بورس دارد؟
   • بازار فرابورس به معاملات اوراق بهادار خارج از بورس گفته می‌شود و عمدتاً برای شرکت‌های کوچک‌تر مناسب است. در حالی که بازار بورس نیاز به رعایت الزامات پیچیده‌تری دارد.
2. مزایای سرمایه‌گذاری در OTC چیست؟
   • هزینه‌های پایین‌تر، دسترسی آسان‌تر و امکان جذب سریع سرمایه از جمله مزایای سرمایه‌گذاری در OTC است.
3. معایب OTC چیست؟
   • عدم شفافیت و نوسانات قیمتی بیشتر از جمله معایب OTC محسوب می‌شوند.
4. چگونه می‌توانم در OTC سرمایه‌گذاری کنم؟
   • برای سرمایه‌گذاری در بازار فرابورس، ابتدا باید یک کارگزاری معتبر انتخاب کنید و پس از آن مراحل لازم برای خرید و فروش اوراق بهادار را انجام دهید.
5. آیا بازار فرابورس تنها مختص شرکت‌های کوچک است؟
   • هرچند OTC بیشتر به شرکت‌های کوچک و متوسط کمک می‌کند، اما شرکت‌های بزرگ نیز می‌توانند در این بازار فعالیت کنند.

منبع: wikipedia