با توجه به افزایش نگرانیهای عمومی درباره وضعیت اقتصادی و کاهش قدرت خرید بازنشستگان، سازمان تأمین اجتماعی اقدامات مهمی را در جهت متناسبسازی حقوق و مستمری بازنشستگان آغاز کرده است. این اقدامات که در چارچوب قانون برنامه هفتم پیشرفت اجرا میشوند، هدف اصلی خود را جبران ۹۰ درصد افت ضریب مستمری نسبت به حداقل دستمزد زمان برقراری مستمری قرار دادهاند. در ادامه به بررسی جزئیات این طرح و نحوه اجرای آن میپردازیم.
متناسبسازی حقوق: یک فرآیند سهساله
بر اساس بند (ر) ماده ۲۸ قانون برنامه هفتم پیشرفت، متناسبسازی حقوق و مستمری بازنشستگان باید در سالهای ۱۴۰۳، ۱۴۰۴ و ۱۴۰۵ انجام شود. این فرآیند به گونهای طراحی شده است که در پایان سال سوم، اختلاف بین مستمری دریافتی و حداقل دستمزد زمان برقراری مستمری به ۹۰ درصد جبران شود. این تصمیم با هدف کاهش فشار اقتصادی بر بازنشستگان و حفظ قدرت خرید آنها اتخاذ شده است.
حقوق بازنشستگان حداقلبگیر: حمایت ویژه
یکی از دغدغههای اصلی ذینفعان، وضعیت بازنشستگانی بود که مستمری آنها کمتر از حداقل دستمزد مصوب شورای عالی کار بود. این افراد که به عنوان “حداقلبگیر” شناخته میشوند، طبق قانون مشمول متناسبسازی نیستند. با این حال، مدیرعامل سازمان تأمین اجتماعی با پیگیریهای خود و با هماهنگی قوا و ارکان مربوطه، موفق به اخذ مجوز برای پرداخت کمکی به این افراد شد. در سال ۱۴۰۳، مبلغ ۷۱۶ هزار تومان به عنوان «کمک به حفظ قدرت خرید» به این بازنشستگان پرداخت شد. این مبلغ بر اساس سنوات پرداخت حق بیمه محاسبه میشود و به طور ماهانه به حساب آنها واریز میشود.
پرداخت معوقات: نحوه محاسبه و اجرایی شدن
یکی از موضوعات مهم در این فرآیند، پرداخت معوقات متناسبسازی است. بر اساس اطلاعات منتشر شده، مبلغ معوقات برای ۷ ماه اول سال ۱۴۰۳ محاسبه شده و پس از کسر مبلغ ۳ میلیون تومان علیالحساب که در خرداد ۱۴۰۳ پرداخت شده بود، به حساب بازنشستگان واریز میشود.
برای درک بهتر این مسئله، مثالهایی ارائه شده است:
- مثال اول: اگر مبلغ متناسبسازی سال ۱۴۰۳ برای فردی ۱۵ میلیون ریال باشد، مجموع ۷ ماهه آن ۱۰۵ میلیون ریال خواهد بود. با کسر ۳۰ میلیون ریال علیالحساب، مبلغ قابل پرداخت ۷۵ میلیون ریال خواهد بود.
- مثال دوم: اگر مجموع مبلغ متناسبسازی و حفظ قدرت خرید برای فردی ۷ میلیون و ۱۶۶ هزار و ۸۴۰ ریال باشد، مجموع ۷ ماهه آن ۵۰ میلیون و ۱۶۷ هزار و ۸۸۰ ریال خواهد بود که پس از کسر ۳۰ میلیون ریال، مبلغ قابل پرداخت ۲۰ میلیون و ۱۶۷ هزار و ۸۸۰ ریال خواهد بود.
- مثال سوم: اگر مبلغ متناسبسازی و حفظ قدرت خرید برای فردی ۲۳۹ هزار تومان باشد، مجموع معوقات ۱۶ میلیون و ۷۳۰ هزار ریال خواهد بود که کمتر از ۳۰ میلیون ریال علیالحساب است. در این صورت، مبلغی از حقوق این فرد کسر نخواهد شد.
پیگیریهای دولت چهاردهم و وزارت تعاون
دولت چهاردهم و وزارت تعاون، کار و رفاه اجتماعی با پیگیریهای ویژه، موفق به اجرای احکام متناسبسازی از آبان ۱۴۰۳ شدند. این اقدامات علیرغم چالشهای مالی و اخذ مجوزهای قانونی، نشاندهنده تعهد دولت به بهبود وضعیت بازنشستگان است. در خرداد ۱۴۰۳، مبلغ ۳ میلیون تومان به صورت علیالحساب به کلیه بازنشستگان و مستمریبگیران پرداخت شد که نشاندهنده تلاش برای تسهیل فرآیند متناسبسازی بود.
منابع اطلاعرسانی رسمی
سازمان تأمین اجتماعی به منظور جلوگیری از انتشار اطلاعات نادرست، وبسایت رسمی خود (Tamin.ir) و کانالهای رسمی در شبکههای اجتماعی با نشانی مشترک Tamin_Media را به عنوان تنها مرجع اطلاعرسانی معرفی کرده است. همچنین، سامانه پاسخگویی با شماره تلفن ۱۴۲۰ به صورت شبانهروزی در خدمت ذینفعان است.
جمعبندی
متناسبسازی حقوق و مستمری بازنشستگان یکی از اقدامات مهمی است که سازمان تأمین اجتماعی در چارچوب قوانین موجود انجام میدهد. این فرآیند نه تنها به بهبود وضعیت اقتصادی بازنشستگان کمک میکند، بلکه نشاندهنده تعهد دولت به حفظ قدرت خرید و افزایش رفاه این گروه از جامعه است. با این حال، برای دریافت اطلاعات دقیق و بهروز، پیشنهاد میشود از منابع رسمی سازمان استفاده شود.
نکته پایانی: بازنشستگان و مستمریبگیران میتوانند با مراجعه به وبسایت Tamin.ir یا تماس با شماره ۱۴۲۰، از آخرین اخبار و نحوه محاسبه مبالغ متناسبسازی مطلع شوند. این اقدامات نه تنها به شفافیت بیشتر در فرآیند کمک میکند، بلکه باعث افزایش رضایتمندی ذینفعان میشود.
