در ماههای اخیر، بازار طلا شاهد یک رشد بیسابقه بوده است. قیمت طلا در اواخر ماه آوریل سال 2025 بالای 3,500 دلار در هر اونس معامله شد و این امر یک رکورد تاریخی محسوب میشود – حتی پس از تعدیل نسبت به تورم. این رقم بالاتر از سقف قبلی در سال 1980 است که معادل 3,493 دلار امروزی محاسبه میشود. حالا سوال اصلی این است: چه عواملی باعث این رشد فراموشنشانی شدهاند و آیا سرمایهگذاری در طلا هنوز هم ایمن خواهد بود؟در ادامه بررسی خواهیم کرد که آیا طلا همچنان ایمن است یا خیر.
رشد بیسابقه قیمت طلا
در گفتوگو با متخصصان بازار طلا در لندن، مشخص شد که تقاضا برای خرید طلا به خصوص در منطقه جواهرسازی “Hatton Garden” به شدت افزایش یافته است. اما طلا فقط مربوط به خریداران فیزیکی نیست. صندوقهای سرمایهگذاری (ETFها) نیز نقش مهمی در افزایش قیمت طلا ایفا کردهاند.
بر اساس دادههای شرکت “World Gold Council”، تقاضای مرکزی بانکها برای ذخیره طلا در سه سال گذشته به شدت افزایش یافته است. این بانکها در سالهای 2022 و 2023 بیش از 1,000 تن طلا خریداری کردهاند که نسبت به دهه قبل (میانگین 481 تن در سال) رقم قابل توجهی است. کشورهایی مانند چین، روسیه، ترکیه، هند و لهستان از بزرگترین خریداران طلا بودهاند.
علت این افزایش تقاضا را میتوان در نگرانیهای ژئوپلیتیکی و عدم اعتماد به سیستمهای بانکی غربی دانست. بخصوص بعد از اینکه داراییهای روسیه در سال 2022 تحریم شد، بسیاری از کشورها به فکر استفاده از طلا به عنوان یک دارایی مستقل از نظام دلاری و سیستمهای بانکی تحت نظارت غرب افتادند.
عوامل موثر در افزایش قیمت طلا
یکی از عوامل اصلی در افزایش قیمت طلا، سیاستهای اقتصادی دولت آمریکا و به خصوص اظهارات رئیسجمهور دونالد ترامپ نسبت به فدرال رزرو بوده است. زمانی که ترامپ در دسامبر 2024 به جروم پاول، مدیر فدرال رزرو، حمله کرد و او را “باختنده بزرگ” خواند، بازارهای مالی دچار نوسان شدند و قیمت طلا به بالاترین حد خود رسید. طلا به عنوان یک “دارایی ایمن” در مواقع بحران انتخاب بسیاری از سرمایهگذاران است.
همچنین، نگرانی از تورم و احتمال رکود جهانی، همراه با کاهش اعتماد به عملکرد بانکهای مرکزی، باعث شده است که بسیاری از سرمایهگذاران روی طلا سرمایهگذاری کنند. لوئیس استریت، تحلیلگر ارشد بازار در شورای جهانی طلا، میگوید: “این شرایط را میتوان یک طوفان کامل برای بازار طلا دانست.”
آیا طلا واقعاً سرمایهگذاری ایمنی است؟
اگرچه طلا به عنوان یک “دارایی ایمن” شناخته میشود، اما این به معنای ثبات کامل قیمت آن نیست. در گذشته، افزایشهای قابل توجه قیمت طلا اغلب با کاهشهای شدید همراه بوده است. به عنوان مثال، در سال 1980، قیمت طلا از 850 دلار به 485 دلار در ماههای بعدی سقوط کرد و تا میانه 1981 به 297 دلار رسید – یعنی 65 درصد کاهش!
همچنین در سال 2011، پس از رسیدن به سقف 2,577 دلار، قیمت طلا در چهار ماه آینده 18 درصد کاهش یافت و تا میانه 2013 به 35 درصد سقوط کرد. بنابراین، وجود حباب در بازار طلا در حال حاضر مطرح است.
برخی تحلیلگران معتقدند که افزایش تولید طلا توسط معادن و ورود بیشتر طلاهای بازیافتی به بازار، میتواند عرضه را افزایش دهد و تقاضا را کاهش دهد. همین امر میتواند منجر به کاهش قیمت طلا شود. جان میلز از شرکت Morningstar پیشبینی کرده است که قیمت طلا ممکن است تا چند سال آینده به 1,820 دلار در هر اونس برسد.
آینده بازار طلا چگونه خواهد بود؟
اما نظرات متفاوتی نیز وجود دارد. برخی از تحلیلگران، از جمله دن استرویون از گلدمن ساکس، معتقدند که قیمت طلا همچنان روند صعودی خود را ادامه خواهد داد. گلدمن ساکس پیشبینی کرده است که قیمت طلا تا پایان 2025 به 3,700 دلار در هر اونس برسد و تا میانه 2026 به 4,000 دلار نیز برسد. در صورت بروز رکود در آمریکا یا تشدید جنگ تجاری، قیمت طلا حتی میتواند به 4,500 دلار هم برسد.
استرویون توضیح میدهد: “چون بازار سهام آمریکا 200 برابر بزرگتر از بازار طلا است، حتی یک حرکت کوچک از سرمایهگذاران در بازار سهام میتواند تأثیر بزرگی بر قیمت طلا داشته باشد.”
نتیجهگیری آیا طلا همچنان ایمن است
در حال حاضر، طلا به عنوان یک سرمایه ایمن در برابر تورم، رکود و نااطمینانیهای ژئوپلیتیکی در نظر گرفته میشود. اما مثل هر دارایی دیگری، طلا نیز بدون ریسک نیست. تاریخ نشان داده است که قیمت طلا میتواند به سرعت کاهش یابد و سرمایهگذاران را در معرض ضررهای سنگین قرار دهد.
بنابراین، سرمایهگذاری در طلا باید با دقت و با در نظر گرفتن شرایط فعلی بازار انجام شود. در حالی که برخی معتقدند طلا هنوز مسیر بالا رفتن را دارد، برخی دیگر از تشکیل حباب در بازار طلا هشدار دادهاند. تصمیم نهایی با سرمایهگذاران است که باید تعیین کنند آیا تمایل دارند در این بازی ریسکی شرکت کنند یا خیر.
در هر صورت، با توجه به تحولات اخیر و واکنش بانکهای مرکزی و سرمایهگذاران جهانی، ماجراجویی بازار طلا هنوز تمام نشده است.
منبع:
